విశాఖపట్నం, 2026-07-31
ప్రపంచవ్యాప్తంగా డేటా సెంటర్ల ఏర్పాటుకు వ్యతిరేకంగా ప్రజా నిరసనలు తీవ్రతరమవుతున్న నేపథ్యంలో, భారతదేశంలో, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్లోనూ ఈ అంశంపై చర్చ జరుగుతోంది. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం డేటా సెంటర్ల ద్వారా అభివృద్ధి, ఉద్యోగాల కల్పనపై దృష్టి సారించగా, పర్యావరణ, సామాజిక, ఆర్థిక ప్రభావాలపై ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా డేటా సెంటర్ల ఏర్పాటుకు వ్యతిరేకంగా ప్రజా నిరసనలు, ఆందోళనలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో, భారతదేశంలోనూ, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్లోనూ వీటిపై బిజెపి, దాని మిత్రబృందం ప్రచారం ముమ్మరం చేస్తున్నాయి. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం 2030 నాటికి డేటా సెంటర్ల సామర్థ్యాన్ని అయిదింతలు పెంచి 12 గిగావాట్లకు చేరుస్తుందని, గూగుల్ డేటా సెంటర్తో రాష్ట్రం గొప్ప అభివృద్ధి సాధించిందని ప్రచారం జరుగుతోంది. లక్షల ఉద్యోగాలు వస్తాయని, టెక్ ఎకో-చైన్ సిస్టమ్ ఏర్పడుతుందని ప్రజలను నమ్మించే ప్రయత్నం చేస్తున్నారు.
అయితే, వాస్తవానికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా, ముఖ్యంగా అమెరికాలో డేటా సెంటర్లకు వ్యతిరేకంగా ప్రజా ఉద్యమాలు తీవ్రతరమయ్యాయి. అమెరికాలోని అనేక రాష్ట్రాలు (జార్జియా, న్యూయార్క్, పెన్సిల్వేనియా, మిచిగాన్, వర్జీనియా, ఇల్లినాయిస్, దక్షిణ కరోలినా, టెక్సాస్) కొత్త డేటా సెంటర్ల అనుమతులపై నిషేధాలు (మారటోరియం) విధించాయి. న్యూయార్క్ రాష్ట్రం డేటా సెంటర్లపై పూర్తిగా నిషేధం విధించింది. కొన్ని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు డేటా సెంటర్లకు ఇస్తున్న పన్ను రాయితీలను రద్దు చేశాయి. ఆర్టిఫీషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ డేటా సెంటర్ల ఏర్పాటును నిషేధించడమే కాకుండా, ఉన్న డేటా సెంటర్ల విస్తరణను కూడా అడ్డుకుంటున్నాయి.
డేటా సెంటర్ల వల్ల ఉద్యోగాలు, అభివృద్ధి వస్తుందన్న ప్రచారం ఆచరణలో బూటకమని తేలిందని, స్థానిక ప్రజలకు కనీస ప్రయోజనాలు కల్పించలేకపోగా, అనేక ప్రమాదకర సామాజిక, పర్యావరణ విపత్తులను సృష్టించాయని నిరసనకారులు ఆరోపిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా, డేటా సెంటర్ల నిర్వహణకు నిరంతరాయంగా విద్యుత్ సరఫరా అవసరం కావడం వల్ల భారీ విద్యుత్ వినియోగం జరుగుతోంది. తక్కువ విద్యుత్ ఛార్జీలతో ఒప్పందాలు చేసుకోవడం వల్ల విద్యుత్ నిర్వహణ వ్యయం పెరిగి, గృహ విద్యుత్ ఛార్జీలు పెరుగుతున్నాయని, విద్యుత్ కోతలు కూడా ఎదుర్కోవాల్సి వస్తోందని పేర్కొంటున్నారు. హై టెన్షన్ పవర్ ట్రాన్స్మిషన్ లైన్ల వల్ల శబ్ద సమస్య, ఉష్ణోగ్రతలు పెరగడం వంటి సమస్యలు కూడా తలెత్తుతున్నాయి.
డేటా సెంటర్ల అపరిమిత నీటి వినియోగం వల్ల ప్రజలకు నీటి కొరత పెరుగుతోందని, భూగర్భ జలాలు తగ్గి తాగునీటి సమస్య తీవ్రమవుతోందని, డేటా సెంటర్ల కంటే గృహ వినియోగదారులపై నీటి ఛార్జీల భారం ఎక్కువగా మోపుతున్నారని నిరసనకారులు విమర్శిస్తున్నారు. కూలింగ్ ఫ్యాన్లు, డీజిల్ బ్యాకప్ జనరేటర్ల నుండి వెలువడే శబ్ద కాలుష్యం, డీజిల్ పొగ వల్ల కలిగే వాయు కాలుష్యంతో ప్రజలు ఆరోగ్య సమస్యలకు గురవుతున్నారని, డేటా సెంటర్ల ప్రాంతాల్లో భూమి ధరలు పడిపోతున్నాయని వారు ఆరోపిస్తున్నారు. ఈ కారణాలన్నీ ప్రజలను డేటా సెంటర్లకు వ్యతిరేకంగా పోరాడాల్సిన అనివార్య పరిస్థితిని సృష్టించాయని తెలిపారు.
డేటా సెంటర్లకు ఇస్తున్న పన్ను రాయితీలు, సబ్సిడీలు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల ఆర్థిక పరిస్థితిపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతున్నాయని, పన్ను రాబడి తగ్గిపోవడంతో పాటు, సబ్సిడీల భారం ఖజానాకు భారంగా మారి, ప్రజల సంక్షేమంపై చేసే ఖర్చులో కోత పెట్టాల్సిన దుస్థితి ఏర్పడుతోందని నివేదికలు సూచిస్తున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో, టెక్ బహుళజాతి సంస్థలు భారతదేశ బాట పట్టాయి. ఆంధ్రప్రదేశ్లో, ముఖ్యంగా విశాఖపట్నం చుట్టూ డేటా సెంటర్ల ఏర్పాటుకు ప్రభుత్వం ప్రోత్సహిస్తోంది. ఇప్పటికే గూగుల్, అదానీ, అంబానీ, ఇఫ్సీ, టాటా వంటి సంస్థలతో ఒప్పందాలు కుదిరినట్లు సమాచారం. 2030 నాటికి దేశంలో ఏర్పడబోయే డేటా సెంటర్ల సామర్థ్యంలో సగానికి పైగా విశాఖపట్నం కేంద్రంగానే నిర్మాణం కాబోతున్నాయని, వీటికి వేలాది ఎకరాల భూములను రైతుల నుండి బలవంతంగా సేకరించి, కార్పొరేట్లకు ధారాదత్తం చేస్తున్నారని, పన్ను రాయితీలు, సబ్సిడీలు పెద్ద ఎత్తున ఇస్తున్నారని విమర్శలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి.
