హైదరాబాద్, 2026-08-16
శ్రావణమాసం వచ్చిందంటే చాలు, శివాలయాల్లో ఆధ్యాత్మిక సందడి మొదలవుతుంది. ముఖ్యంగా శ్రావణ సోమవారం నాడు తెల్లవారుజాము నుంచే రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ఉన్న శైవక్షేత్రాలు భక్తులతో కిటకిటలాడుతున్నాయి. ఆలయ ప్రాంగణాల్లో హర హర మహాదేవ.. శంభో శంకర.. ఓం నమః శివాయ అనే శివనామస్మరణ మార్మోగుతోంది.
శ్రావణమాసం వచ్చిందంటే చాలు, శివాలయాల్లో ఆధ్యాత్మిక సందడి మొదలవుతుంది. ముఖ్యంగా శ్రావణ సోమవారం నాడు తెల్లవారుజాము నుంచే రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ఉన్న శైవక్షేత్రాలు భక్తులతో కిటకిటలాడుతున్నాయి. ఆలయ ప్రాంగణాల్లో హర హర మహాదేవ.. శంభో శంకర.. ఓం నమః శివాయ అనే శివనామస్మరణ మార్మోగుతోంది. భక్తులు శివలింగానికి అభిషేకాలు, బిల్వార్చనలు, పుష్పార్చనలు, దీపారాధనలు నిర్వహించి పరమశివుడిని భక్తిశ్రద్ధలతో కొలుస్తున్నారు. కుటుంబ సుఖసంతోషాలు, ఆరోగ్యం, ఐశ్వర్యం, మనశ్శాంతి కలగాలని ప్రార్థిస్తున్నారు.
శివుని స్వరూపం, తత్వం
శివుడు అంటేనే మంగళకరుడు. మహాదేవుడు, మహేశ్వరుడు, శంకరుడు, నీలకంఠుడు, పశుపతి, త్రిలోచనుడు, కైలాసవాసుడు వంటి అనేక నామాలతో భక్తులు పరమేశ్వరుడిని స్మరిస్తారు. సమస్త జీవరాశిపై కరుణ చూపే దైవంగా శివుడిని ఆరాధిస్తారు. నిరాడంబరతకు ప్రతీకగా నిలిచే శివుని రూపంలో జటాజూటం నుంచి జాలువారే గంగ, శిరస్సుపై చంద్రవంక, కంఠంలో హాలాహలాన్ని నిలుపుకున్న నీలకంఠత్వం, చేతిలో త్రిశూలం, డమరుకం, మెడలో నాగాభరణం వంటి ప్రతి అంశం ఆధ్యాత్మిక సందేశాన్ని అందిస్తుంది. సృష్టి, స్థితి, లయ తత్త్వాలను సూచించే పరమతత్త్వంగా శివుడిని పురాణాలు వర్ణిస్తాయి.
శ్రావణ సోమవారం ప్రాధాన్యత
శ్రావణమాసంలో శివారాధనకు మరింత ప్రాధాన్యం ఉంటుందని భక్తుల విశ్వాసం. సోమవారం శివుడికి ప్రీతికరమైన రోజుగా భావించడంతో ఈ రోజున ఉపవాసం, అభిషేకం, బిల్వార్చన, శివనామస్మరణ చేయడం అనాదిగా వస్తున్న సంప్రదాయం. ఉదయాన్నే నిద్రలేచి శుచిగా స్నానమాచరించి ఇంటిని శుభ్రం చేసుకుని పూజా మందిరంలో శివుని చిత్రపటం లేదా శివలింగాన్ని ఏర్పాటు చేసి దీపం వెలిగిస్తారు. ముందుగా గణపతిని స్మరించి సంకల్పం చేసుకుని అనంతరం శివలింగానికి శుద్ధజలంతో అభిషేకం చేస్తారు. పాలు, పెరుగు, తేనె, నెయ్యి, చక్కెరతో పంచామృతాభిషేకం చేసి మరలా పవిత్ర జలంతో అభిషేకం నిర్వహిస్తారు. అనంతరం బిల్వదళాలు, పుష్పాలు సమర్పించి ధూపం, దీపం, నైవేద్యం సమర్పించి హారతి ఇస్తారు.
మంత్రోచ్ఛారణ, స్తోత్ర పారాయణం
పూజా సమయంలో ఓం నమః శివాయ అనే పంచాక్షరీ మంత్రాన్ని భక్తిశ్రద్ధలతో జపిస్తారు. ఈ మంత్రాన్ని 108 సార్లు లేదా తమకు సాధ్యమైనన్ని సార్లు జపిస్తూ శివధ్యానం చేస్తారు. ఓం త్ర్యంబకం యజామహే.. సుగంధిం పుష్టివర్ధనం.. ఉర్వారుకమివ బంధనాన్.. మృత్యోర్ముక్షీయ మామృతాత్ అనే మహామృత్యుంజయ మంత్రాన్ని కూడా భక్తులు పారాయణం చేస్తారు. శివారాధనలో బిల్వదళాలకు ప్రత్యేకమైన స్థానం ఉంది. మూడు ఆకులు కలిసిన బిల్వదళాన్ని శివలింగానికి సమర్పిస్తూ ఓం నమః శివాయ అని జపించడం ఆనవాయితీ. శ్రావణ సోమవారం సందర్భంగా శివాష్టకం, లింగాష్టకం, బిల్వాష్టకం, రుద్రాష్టకం వంటి స్తోత్రాలను భక్తులు పారాయణం చేస్తారు. బ్రహ్మమురారి సురార్చిత లింగం.. నిర్మల భాసిత శోభిత లింగం.. జన్మజ దుఃఖ వినాశక లింగం.. తత్ ప్రణమామి సదాశివ లింగం అంటూ లింగాష్టకాన్ని పఠిస్తూ శివుని మహిమను స్మరిస్తారు.












